News

2018-10-08 17:31:05
Adrian Hamers ontvangt Christiaan Huygens wetenschapsprijs
Astronoom Adrian Hamers heeft uit handen van Marjan Hammersma, secretaris-generaal van het ministerie van OCW, de Christiaan Huygens wetenschapsprijs voor ruimtewetenschappen ontvangen. Hamers krijgt de prijs voor het onderzoek waarop hij in 2016 is gepromoveerd aan de Universiteit Leiden. Het proefschrift is “bijzonder goed geschreven, het is aantoonbaar baanbrekend en zal ongetwijfeld jarenlang veel impact hebben,” zegt juryvoorzitter prof. Amina Helmi, in 2004 zelf prijswinnaar in dit wetenschapsgebied. De prijs, een bronzen beeld en een geldbedrag van 10.000 euro, werd uitgereikt in de Oude Kerk te Voorburg.
Lees meerPubl. 2018-10-08 17:31:05
2018-10-08 17:27:31
Henk van de Hulst Centennial Symposium
The 100th birthday of Henk van de Hulst presents an opportune moment to take stock of our understanding of the structure, composition, origin and evolution of the interstellar medium of galaxies over cosmic times and chart the future of research in this area. The interstellar medium plays a central role in the evolution of galaxies as the repository of stellar ashes and the birth sites of new stars. Stars in their turn set their environment aglow through their radiation and shape their surroundings with their powerful winds and explosions. This energetic interaction gives rise to multiple ionized, atomic, and molecular phases that interact and interchange material on rapid time scales. A variety of surveys have probed these phases over the years. At the microscopic level, small dust grains and large molecules play an important role in the physics and chemistry of the ISM. These species also provide convenient tracers of the structure of the ISM. Over the last two decades, the Spitzer Space Telescope and the Herschel Space Observatory have opened up the infrared sky to surveys of the ISM. With ALMA on line, JWST on the horizon, and SKA turning into reality, the ISM of galaxies can be probed out to high redshifts. This can be expected to provide much new insight in the evolution of the ISM over the history of the Universe.
Read morePubl. 2018-10-08 17:27:31
2018-10-01 17:22:26
A Universe Aglow
Deep observations made with the MUSE spectrograph on ESO’s Very Large Telescope have uncovered vast cosmic reservoirs of atomic hydrogen surrounding distant galaxies. The exquisite sensitivity of MUSE allowed for direct observations of dim clouds of hydrogen glowing with Lyman-alpha emission in the early Universe — revealing that almost the whole night sky is invisibly aglow.
Eso press releasePubl. 2018-10-01 17:22:26
2018-09-17 21:49:50
Ewine van Dishoeck bij M
Naar aanleiding van haar Kavli prijs is Ewine van Dishoeck te gast bij M. Volg de link naar Uitzending gemist. Start interview op 19:02
Uitzending gemistPubl. 2018-09-17 21:49:50
2018-09-17 20:36:16
K.J. Cath Prize: making a difference by communicating science
Astronomer and science communicator Pedro Russo is awarded the K.J Cath Prize and € 2,500 for his outreach efforts that bring science to the general public. ‘There are so many bright scientists, and so few people communicating about science.’
Read morePubl. 2018-09-17 20:36:16
2018-09-13 12:23:57
The sky is not the limit: 230 000 people reached by Leiden University educational space project
Science education project Space Awareness engaged 230,000 people in 68 countries with the excitement and challenges of space sciences and technologies. After three years, the project coordinated by Leiden Observatory came to an end in March and has now been evaluated.
Read morePubl. 2018-09-13 12:23:57
2018-09-05 09:42:17
Ewine van Dishoeck receives the Kavli Prize from His Majesty King Harald V
Even planets and stars are born. Even interstellar organisms die. This year’s Kavli Prize Laureate, Ewine van Dishoeck, has discovered how, by mastering the methods of #astrophysics. A true pioneering scientist.
Kavliprize.org Photographic impression of the eventPubl. 2018-09-05 09:42:17
2018-08-31 17:18:23
Special IAU Prize Awarded to First Universe Awareness Project Manager
Carolina Ödman-Govender has been recognised for her pioneering work in astronomy outreach, development and education with a Special IAU Prize by the International Astronomical Union (IAU) at the 2018 XXX IAU General Assembly in Vienna, Austria. She is Associate Professor at the University at the Western Cape and Associate Director, Development & Outreach for the Inter-University Institute for Data Intensive Astronomy in South Africa.
Read morePubl. 2018-08-31 17:18:23
2018-08-27 14:24:21
Nederlandse technologie voor directe waarneming exoplaneten getest in de ruimte
Gisteren is in het Canadese Timmins een ballon gelanceerd naar 37 kilometer hoogte met aan boord geavanceerde Nederlandse technologie om in de toekomst exoplaneten direct in beeld te krijgen. De zogeheten coronagraaf maakt deel uit van het sterrenkundige HiCIBaS-instrument. De testmissie had een lanceervenster van drie weken en kon aan het einde van deze periode in de nacht van zaterdag op zondag eindelijk vliegen, na een periode met (te) harde wind.
Lees meerPubl. 2018-08-27 14:24:21
2018-08-22 16:21:22
IAU 100th Anniversary Open-source Exhibition Premieres in Vienna
The Above and Beyond open-source exhibition was launched today at the International Astronomical Union (IAU) General Assembly in Vienna, Austria. The exhibition — commissioned within the framework of the IAU 100th anniversary celebrations — showcases some of the most significant and surprising astronomical breakthroughs that have shaped science, technology and culture over the last century. Designed in the spirit of open science, it is available as a travelling exhibition, touring major European cities in 2018 and 2019. It will also be available as an open source to develop a variety of exhibition experiences worldwide.
Read more (@iau) Read more (@leiden)Publ. 2018-08-22 16:21:22
2018-08-20 17:52:45
Satelliet die al 25 jaar buiten werking is onthult massa van piepjonge planeet
Ignas Snellen en Anthony Brown hebben voor het eerst de massa van een net gevormde exoplaneet bepaald. Ze gebruikten hiervoor waarnemingen van Hipparcos, een satelliet die al meer dan 25 jaar buiten werking is, in combinatie met diens hypermoderne opvolger Gaia. De metingen laten zien dat sommige theorieën over de wijze waarop planeten ontstaan nu de deur uit kunnen. De resultaten zijn vandaag gepubliceerd in Nature Astronomy.
Lees meer Press releasePubl. 2018-08-20 17:52:45
2018-08-17 11:17:50
Harold Linnartz bij BNR Nieuwsradio
Moleculen zijn de bouwstenen van het leven. Ze ontstaan door chemische reacties die plaatsvinden als atomen met elkaar botsen. In het ijle heelal zijn deze botsingen zeldzaam en de omstandigheden extreem. Toch zijn ook hier complexe moleculen te vinden en gebeuren er dus chemische reacties. Hoogleraar Laboratoriumastrofysica, Harold Linnartz, vertelt in de uitzending bij BNR over zijn onderzoek naar de chemische reacties die ten grondslag liggen aan de complexe moleculen in de ruimte.
Lees meerPubl. 2018-08-17 11:17:50
2018-08-08 09:09:58
Nieuwe fysica ontdekken in extreme heldere neutronensterren
Alexander Mushtukov, momenteel werkzaam bij de Universiteit van Amsterdam, ontvangt een Veni grant van 250.000 euro die hij in Leiden gaat besteden. Onder supervisie van Simon Portegies Zwart zal Mushtukov geavanceerde stimulaties gebruiken om de onbekende fysica in extreem heldere neutronensterren te begrijpen.
Lees meerPubl. 2018-08-08 09:09:58
2018-08-07 09:22:01
Astronomen ontdekken verst verwijderde radiostelsel ooit
Na bijna twintig jaar is het record van het verst verwijderde radiostelsel gebroken. Een team onder leiding van Aayush Saxena heeft een radiostelsel gevonden uit de tijd dat het heelal nog maar 7% van zijn huidige leeftijd had. Het staat op een afstand van 12 miljard lichtjaar.
Lees meerPubl. 2018-08-07 09:22:01
2018-07-28 11:17:16
Reinout van Weeren wint ERC Grant
De European Research Council (ERC) heeft aan Reinout van Weeren een Starting Grant toegekend. Deze persoonsgebonden subsidie bedraagt per project ongeveer 1,5 miljoen euro. Het biedt talentvolle jonge wetenschappers de kans hun eigen onderzoeksteam op te zetten of uit te breiden, en aan de slag te gaan met baanbrekende ideeën.
Lees meer astronomie.nlPubl. 2018-07-28 11:17:16
2018-07-16 15:52:26
Veni grant for research into the youngest exoplanets
The Netherlands Organisation for Scientific Research has awarded Giovanni Rosotti a Veni grant for research into very young exoplanets. This grant offers young researchers the possibility to develop their innovative ideas for a period of three or four years.
Read morePubl. 2018-07-16 15:52:26
2018-06-27 14:04:08
Planet formation starts before a star is fully grown
A team of European astronomers under Leiden leadership has discovered that dust particles around a star already coagulate before the star is fully grown. These agglomerated dust particles are the first step in the formation of planets. The research publish their discovery in the journal of Nature Astronomy.
Read morePubl. 2018-06-27 14:04:08
2018-06-21 19:31:55
Newton-telescope finds missing intergalactic material
Astronomers from, among others, SRON and Leiden Observatory have discovered long-sought intergalactic gas with ESA’s space telescope XMM-Newton. This gas is one of the pieces of the puzzle to map the total amount of ‘normal’ matter in the universe. The research will be published in Nature on 21 June.
Read morePubl. 2018-06-21 19:31:55
2018-05-31 19:34:43
Ewine van Dishoeck wins Kavli prize for astrophysics
How are stars and planets formed? Is life outside Earth possible? These questions are being researched by Professor of Molecular Astrophysics Ewine van Dishoeck at Leiden University. Her pioneering work has earned her the Kavli prize in the category of astrophysics. The prize consists of 1,000,000 dollars and a gold medal. The announcement was made today by the Norwegian Academy of Sciences and Arts.
Read morePubl. 2018-05-31 19:34:43
2018-05-31 17:37:12
Waar is ons heelal uit opgebouwd?
Uit welke deeltjes is ons heelal opgebouwd? En hoe heeft het zich vanuit die deeltjes verder ontwikkeld? Die fundamentele vragen staan centraal binnen de NWA-route ‘Bouwstenen van materie en fundamenten van ruimte en tijd’. Ook Leidse onderzoekers werken hier aan mee, en hoogleraar Ionica Smeets is het boegbeeld van de route.
Lees meerPubl. 2018-05-31 17:37:12
2018-05-17 17:12:07
Ewine van Dishoeck in Board of Trustees Institute for Advanced Study
The Institute for Advanced Study has appointed astronomer and chemist Ewine Fleur van Dishoeck to its Board of Trustees, effective 5 May, 2018.
Read morePubl. 2018-05-17 17:12:07
2018-05-14 17:54:15
Koninklijke onderscheiding voor Tim de Zeeuw
Prof.dr. Tim de Zeeuw is op 14 mei benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Hij kreeg de onderscheiding ter ere van zijn afscheid als directeur-generaal van de Europese Zuidelijke Sterrenwacht (ESO). De uitreiking vond plaats op de Nederlandse Astronomen Conferentie 2018 in Groningen.
Lees meerPubl. 2018-05-14 17:54:15
2018-05-08 11:59:02
Dutch astronomers photograph possible toddler planet by chance
A group of astronomers was actually examining the dust disc around the young double star CS Cha, when they saw a small dot on the edge of their images. It turned out to be a small planet of only a few million years young, which moves along with the double star. Whether it is a super-Jupiter in the making or a brown dwarf, is still unclear.
Read more Lees meerPubl. 2018-05-08 11:59:02
2018-05-07 13:39:59
Zonnestelsel in beginjaren geroosterd door supernova
Het zonnestelsel heeft in zijn beginjaren mogelijk flink te lijden gehad van een nabije supernova-explosie. Tot deze conclusie komt een Leids/Hongaars team op basis van gedetailleerde computerberekeningen. Het supernovascenario verklaart onder andere waardoor het baanvlak van de planeten gekanteld is ten opzichte van de evenaar van de zon en waarom het zonnestelsel aan de buitenkant abrupt ophoudt.
Lees meerPubl. 2018-05-07 13:39:59
2018-03-16 20:01:06
ALMA Reveals Inner Web of Stellar Nursery
New data from the Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) and other telescopes have been used to create this stunning image showing a web of filaments in the Orion Nebula. These features appear red-hot and fiery in this dramatic picture, but in reality are so cold that astronomers must use telescopes like ALMA to observe them.
Read morePubl. 2018-03-16 20:01:06
2018-03-08 19:39:08
South African Minister Pandor on "Astronomy for Development"
Ceremonial Lecture by Her Excellency Naledi Pandor, Minister of Science and Technology of the Republic of South Africa, on the occasion of her appointment as honorary visiting Oort Professor of 'Astronomy for Development'. The lecture took place on 26 February 2018 at the Large Auditorium of Leiden University's Academy Building. Follow the link for a video recording of this lecture.
Video recordingPubl. 2018-03-08 19:39:08
2018-03-01 11:57:46
Working and growing in science
'We must set out an agenda, in partnership, to manufacture our own means. This will stimulate science, small businesses, jobs and society in Africa and beyond.' With these words Naledi Pandor opened the symposium 'Science Diplomacy and International Development', which was held in her honour on 27 Februari at Leiden University College The Hague.
Read morePubl. 2018-03-01 11:57:46
2018-02-19 14:17:35
Cutting edge science research to broaden youth participation in science & technology field
On 7 February, the first co-creation event of the Expanding (Event) Horizons project took place at Leiden University. Nearly 30 educators, scientists and consultants from diverse backgrounds designed inclusive projects for engaging students from underrepresented minority groups with educational Science and Technology activities.
Read morePubl. 2018-02-19 14:17:35
2018-02-15 21:05:37
Distinguished South African Minister visits Leiden as Honorary Professor
On 26th and 27th February, the South African Minister of Science and Technology, Naledi Pandor will visit Leiden University as honorary Oort Visiting Professor of Astronomy for Development. She will give a ceremonial lecture on Astronomy for Development in the Academiegebouw on 26th February and lead an interdisciplinary symposium on Science Diplomacy and Development at the Leiden University Campus in the Hague on 27 February
Read morePubl. 2018-02-15 21:05:37
2018-02-14 13:06:01
3D NASA animation shows an old theory from Leiden
A new video by NASA displays a surface pit, eroded by stars, in the Orion nebula. It is artfully animated and what is more, that pit (called a blister) matches precisely the predictions and descriptions that Frank Israel and his colleagues came up with those forty years ago.
Read morePubl. 2018-02-14 13:06:01
2018-02-13 11:56:08
Chaos ontrafeld – astronomen rekenen chaotisch systeem nauwkeuriger door dan ooi
Simon Portegies Zwart (Sterrewacht Leiden) en Tjarda Boekholt (Universidade de Aveiro in Portugal) hebben laten zien dat het mogelijk is chaotische systemen nauwkeurig door te rekenen. Hiermee tonen zij aan dat alle subtiliteiten zijn te doorgronden, ook al is een systeem chaotisch. De resultaten worden binnenkort gepubliceerd in het vaktijdschrift Communications in Nonlinear Science and Numerical Simulation.
Lees meer Read morePubl. 2018-02-13 11:56:08
2018-02-02 09:19:11
Oration minister Pandor
Her Excellency Grace Naledi Mandisa Pandor, Minister of Science and Technology of the Republic of South Africa will give a ceremonial lecture on the occasion of her appointment as honorary visiting Oort Professor of “Astronomy for Development”.
Read more STRW registrationPubl. 2018-02-02 09:19:11
2018-01-17 17:21:37
Ewine van Dishoeck receives american prize for leading role in astrochemistry
Ewine F. van Dishoeck, Leiden Observatory, Leiden University and Max Planck Institute for Extraterrestrial Physics, will receive the 2018 James Craig Watson Medal. A world leader in the fields of molecular astronomy and astrochemistry, van Dishoeck employs observations, theory and experiments to explain the evolutionary traits that lead to the formation of stars and planets from interstellar gas and dust, as well as the chemical basis for the origin of life.
Read more Lees meerPubl. 2018-01-17 17:21:37
2018-01-11 09:47:18
Earliest galaxies in the Universe’s history spun like the Milky Way
Astronomers, led which former Observatory PhD Renske Smit in collaboration with staffmembers Rychard Bouwens, Paul van der Werf, Jacgueline Hodge and formar staffmember Ivo Labbé, have looked back to a time soon after the Big Bang, and have discovered swirling gas in some of the earliest galaxies to have formed in the Universe. These ‘newborns’ – observed as they appeared nearly 13 billion years ago – spun like a whirlpool, similar to our own Milky Way.
Read more Lees meerPubl. 2018-01-11 09:47:18
2017-12-19 09:21:22
Habitable planets round pulsars theoretically possible
It is theoretically possible that habitable planets exist around pulsars. Such planets must have an enormous atmosphere that convert the deadly X-rays and high energy particles of the pulsar into heat. That is stated in a scientific paper by astronomers Alessandro Patruno and Mihkel Kama, working in the Netherlands and the United Kingdom. The paper appears today in the journal Astronomy & Astrophysics.
Read morePubl. 2017-12-19 09:21:22
2017-12-14 20:53:07
SRON space research institute to relocate to Leiden and Delft
The SRON space research institute currently located in Utrecht will be relocating to South Holland. The institute, which constructs highly advanced technological instruments for astronomy research and for research on exoplanets, will relocate to new premises adjacent to Leiden University's Science Campus. The Universities of Leiden and Delft are working closely together to facilitate this move.
Read morePubl. 2017-12-14 20:53:07
2017-12-08 16:08:17
George Miley recieves honorary doctorate in Dublin
George Miley receives an honorary doctorate from Trinity College Dublin on 8 December. ‘I never dreamed that I would receive an honorary doctorate somewhere, and this is all the more emotional because it's in the city where I spent the first 21 years of my life.’
Read morePubl. 2017-12-08 16:08:17
2017-12-08 16:05:18
Sinterklaas 2017
Also this year Sinterklaas visited the Observatory. Funny that his accent suddenly had a German flavour...
See picturesPubl. 2017-12-08 16:05:18
2017-11-22 12:04:23
Laura Driessen wint De Zeeuw-Van Dishoeck Afstudeerprijs voor Sterrenkunde
Op 27 november ontvangt Laura Driessen (Universiteit van Amsterdam) de jaarlijkse Afstudeerprijs voor Sterrenkunde bij de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW) te Haarlem. Het De Zeeuw-Van Dishoeck Fonds financiert deze prijs van 3.000 Euro om jong talent in de astronomie te stimuleren. Laura ontdekte een nieuwe supernovarest. Dergelijke nevels blijven achter nadat grote sterren zijn ontploft. Ze deed onderzoek bij het Anton Pannekoek Instituut voor Sterrenkunde van de Universiteit van Amsterdam. Ze maakte voor haar onderzoek gebruik van de LOFAR radiotelescoop in Drenthe.
Lees meerPubl. 2017-11-22 12:04:23
2017-10-28 02:05:07
Universe Awareness one of the most innovative programmes in education
Educational programme Universe Awareness (UNAWE) is one of HundrED's 100 Global Inspiring Innovations in Education. This was announced on 4 October at the HundrED Innovation Summit.
Read more Read more (UL)Publ. 2017-10-28 02:05:07
2017-10-02 19:40:10
Biomarker freon-40 blijkt niet geschikt als ‘verklikker’ van leven
Astronomen hebben diep in de ruimte het het gas freon-40 gedecteerd. Dit molecuul staat ook bekend als methylchloride en wordt op aarde gevormd door biologische processen. Het is voor het eerst dat het in de interstellaire ruimte is gedetecteerd. De ontdekking wijst erop dat methylchloride niet zo geschikt is als verklikker van leven als werd gehoopt.
astronomie.nl Lees meerPubl. 2017-10-02 19:40:10
2017-09-21 11:29:27
Astronomy at Dutch universities is worldleading
Astronomy departments at Dutch universities head the world rankings for astronomical institutions. This is the conclusion drawn from a recent evaluation of the Netherlands Research School for Astronomy (NOVA) and the astronomy institutions of the University of Amsterdam, the University of Groningen, Leiden University and Radboud University in Nijmegen. (dutch press release)
Read more Lees meerPubl. 2017-09-21 11:29:27
2017-08-31 19:44:04
A 120 year old telescope gets a makeover
For the first time in over half a century, one of oldest telescopes at the Leiden Observatory is getting a major improvement.
Read more Lees meerPubl. 2017-08-31 19:44:04
2017-08-21 20:59:12
Solar Eclipse 2017
A team from Leiden successfully observed the eclipse from Rexburg USA. The scientific aim is to measure the polarisation structure of the corona and to contribute to the citizen science program to measure the dynamics of the corona. Furthermore, changes of the large scale structure of the polarisation of the sky are measured with the aim of refining models of scattering of dust due to air pollution (or in this case forest fires) in the atmosphere.
Read morePubl. 2017-08-21 20:59:12
2017-07-28 18:58:39
3+ Veni's at Leiden Observatory
The Netherlands Organisation for Scientific Research (NWO) has awarded Veni funding to four Leiden Observatory related researchers who recently obtained their PhD. This award offers promising young scientists the opportunity to develop their own ideas over a period of three years.
Read morePubl. 2017-07-28 18:58:39
2017-07-07 09:30:32
Nederlandse ‘big-data’-telescoop vindt eerste exoplaneten rond zeer heldere ster
De exoplaneten onderzoekgroep van Ignas Snellen heeft de eerste planeten ontdekt met een nieuw instrument – de planetenjager MASCARA. Het aan de Sterrewacht Leiden ontwikkelde instrument zoekt speciaal naar planeetovergangen rond de helderste sterren aan de hemel, waar verrassend genoeg nog nauwelijks eerder naar is gezocht. Naar de planeten rond deze helderste sterren kan veel beter vervolgonderzoek gedaan worden waardoor ze zeer waardevol zijn. De resultaten worden binnenkort gepubliceerd in twee papers in Astronomy & Astrophysics.
Lees meerPubl. 2017-07-07 09:30:32
2017-06-29 21:44:41
Astronomen bouwen de meest geavanceerde sterrenwacht ter wereld na met LEGO®
Bij de bouw van de ESO-sterrenwacht op Paranal in Chili – een van de grootste en meest geavanceerde telescoopfaciliteiten ter wereld – waren enkele van de knapste wetenschappers en ingenieurs betrokken. En nu hebben de Nederlandse astronoom Frans Snik en een team van toegewijde helpers dat nog eens dunnetjes overgedaan. Zij hebben een uniek LEGO®-model gemaakt van het complete Paranal-platform, compleet met verrassend gedetailleerde replica’s van de vier 8,2-meter VLT Unit Telescopes (UT) en de vier ondersteunende 1,8-meter Auxiliary Telescopes
Lees meerPubl. 2017-06-29 21:44:41
2017-06-27 10:26:25
Nederlandse astronomen verklaren dubbele zwarte gaten
Een team van drie Nederlandse astronomen van de Universiteit van Amsterdam en de Universiteit Leiden heeft een verklaring bedacht voor het verschijnsel dat twee zwarte gaten een tijd lang om elkaar heen kunnen draaien. De verklaring inclusief bijbehorende computersimulaties is geaccepteerd voor publicatie in het gezaghebbende Britse vakblad Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.
LPubl. 2017-06-27 10:26:25
2017-06-26 10:40:16
Artificial brain helps Gaia catch speeding stars
With the help of software that mimics a human brain, ESA’s Gaia satellite spotted six stars zipping at high speed from the centre of our Galaxy to its outskirts. This could provide key information about some of the most obscure regions of the Milky Way.
Read more Lees meerPubl. 2017-06-26 10:40:16
2017-06-22 13:42:39
Dutch astronomers discover recipe to make cosmic glycerol
A team of laboratory astrophysicists from Leiden University (the Netherlands) managed to make glycerol under conditions comparable to those in dark interstellar clouds. They allowed carbon monoxide ice to react with hydrogen atoms at minus 250 degrees Celsius. The researchers publish their findings in the Astrophysical Journal.
Read morePubl. 2017-06-22 13:42:39
2017-06-22 13:40:07
Zwaartekrachtsgolvenmeter LISA in de ruimte stap dichterbij
Zwaartekrachtsgolvenmeter LISA, die met Nederlandse technologie in de ruimte zwaartekrachtsgolven kan gaan detecteren, is een belangrijke stap dichterbij gekomen. Een internationale groep wetenschappers en instituten, waaronder Elena Rossi, heeft begin dit jaar LISA voorgesteld als zwaartekrachtsgolvenmissie van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA in 2034. Andere voorstellen zijn niet bij ESA ingediend. Nederlandse instituten hebben ESA deze maand formeel laten weten het LISA-voorstel te ondersteunen.
Lees meerPubl. 2017-06-22 13:40:07
2017-06-16 11:02:05
Proefschriftprijs voor astronoom Adrian Hamers
Adrian Hamers, die op 21 juni 2016 in Leiden promoveerde bij Simon Portegies Zwart, ontvangt een prestigieuze proefschriftprijs van de International Astronomical Union. Hamers is volgens de jury een van de talentvolste, jonge, theoretisch astrofysici.
Lees meerPubl. 2017-06-16 11:02:05
2017-06-08 13:20:27
ALMA Finds Ingredient of Life Around Infant Sun-like Stars
ALMA has observed stars like the Sun at a very early stage in their formation and found traces of methyl isocyanate — a chemical building block of life. This is the first ever detection of this prebiotic molecule towards solar-type protostars, the sort from which our Solar System evolved. The discovery could help astronomers understand how life arose on Earth.
Read more Read more (ESO)Publ. 2017-06-08 13:20:27
2017-05-30 17:29:02
Two Vidi's at Sterrewacht
Jordy Bouwman and future Sterrewachter Reinout van Weeren have been awarded a Vidi subsidy to set up or expand their own line of research.
Read more Lees meerPubl. 2017-05-30 17:29:02
2017-05-27 16:09:40
Eerste steen van de Extremely Large Telescope gelegd
De president van de Republiek Chili, Michelle Bachelet Jeria, werd door Tim de Zeeuw, directeur-generaal van ESO, ontvangen voor de ceremonie waarbij de eerste steen is gelegd van ESO’s Extremely Large Telescope (ELT).
Lees meer Astronomie.nlPubl. 2017-05-27 16:09:40
2017-04-06 21:00:48
Oortlezing 11 mei 2017
De jaarlijkse Oortlezing, ter herinnering aan de befaamde Nederlandse sterrenkundige, wordt georganiseerd door de Stichting Het Jan Hendrik Oort Fonds en de Sterrewacht Leiden. De lezing belicht een actueel sterrenkundig onderwerp en is bedoeld voor een breed publiek met interesse in de astronomie. De lezing vindt plaats op 11 mei 2017 om 20:00 uur in het Academiegebouw te Leiden
Lees meerPubl. 2017-04-06 21:00:48
2017-04-06 10:59:01
Reusachtig sterrenstelsel in jong heelal plaatst astronomen voor raadsel
Een internationaal team van sterrenkundigen, onder wie de Leidse astronomen Corentin Schreiber en Ivo Labbé, heeft een reusachtig sterrenstelsel ontdekt uit de tijd dat het heelal pas 1,6 miljard jaar jong was. Het stelsel moet kort na de oerknal extreem snel gegroeid moet zijn, wat ingaat tegen alle heersende theorieën. De onderzoekers publiceren hun bevindingen donderdag in Nature.
Lees meer Nature articlePubl. 2017-04-06 10:59:01
2017-04-05 08:50:25
Nederlands kleinste supercomputer
Een team van Nederlandse wetenschappers heeft een supercomputer gebouwd ter grootte van vier pizzadozen. De Little Green Machine II heeft het rekenvermogen van 10.000 pc's en zal gebruikt worden door onderzoekers in de oceanografie, informatica, kunstmatige intelligentie, algoritmiek, financiële modellering en sterrenkunde. De computer is ontwikkeld met hulp van IBM en staat bij de Universiteit Leiden.
Lees meer astronomie.nl Lees meer VolkskrantPubl. 2017-04-05 08:50:25
2017-03-13 09:48:51
ALMA zoomt in op stervormingsgebieden buiten onze Melkweg
Een internationaal team van astronomen, waaronder Ewine van Dishoeck, heeft de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) gebruikt om in te zoomen op stervormingsgebieden in het nabije sterrenstelsel NGC 6822. De onderzoekerswijzen erop dat de fysica van de stervorming in lichte, maagdelijke sterrenstelsels – de bouwstenen van grotere stelsels – gelijk is aan die in onze eigen Melkweg.
Lees meerPubl. 2017-03-13 09:48:51
2017-02-21 09:46:18
Eerste licht voor camera die exo-ringen gaat spotten
Sterrenkundigen uit onder andere Leiden hebben in Zuid-Afrika de eerste astronomische opnamen gemaakt met de door hen gebouwde bRing-camera. Deze camera zal een jaar lang gericht staan op de planeet die rond de ster Beta Pictoris draait, om te kijken of deze planeet een ringenstelsel heeft.
Lees meerPubl. 2017-02-21 09:46:18
2017-02-09 16:30:05
Navigation Through the Ages
Learn all about the rich history of navigation, from ancient Greece to Europe?s Gallileo Programme, in the course ?Navigation through the Ages?. This course is the second MOOC of Space Awareness and is aimed at teachers; registration is now open.
Read morePubl. 2017-02-09 16:30:05
2017-01-20 10:27:01
NWO-subsidies voor chemische reacties in het heelal
De Sterrewacht Leiden gaat een belangrijke bijdrage leveren aan het onderzoek binnen het nieuwe NWO Dutch Astrochemistry Network. Met een totaal budget van 2,4 miljoen euro worden in de komende jaren twaalf projecten gefinancierd.
Lees meerPubl. 2017-01-20 10:27:01
2017-01-12 09:13:59
Precise localization of fast radio burst reveals distant host
Fast radio bursts are astronomical radio flashes of unknown physical nature with durations of milliseconds. An international team, including Huib-Jan van Langevelde, have identified the source to be co-located with a low-luminosity active galactic nucleus or a previously unknown type of extragalactic source.
Read morePubl. 2017-01-12 09:13:59
2017-01-12 09:03:57
Reusachtige halo’s van licht rond vroege sterrenstelsels
Een team van astronomen onder leiding van Jorryt Matthee van de Universiteit Leiden en David Sobral van de University of Lancaster (VK) heeft ontdekt dat zich rond alle vroege sterrenstelsels gigantische halo’s van zogeheten Lyman-alfafotonen bevinden.
Lees meerPubl. 2017-01-12 09:03:57
2016-12-23 16:39:30
Kerstlunch 2016
Once again a very successful Christmas lunch was organized on Thursday December 15. Potluck brings together food from at least 43 different countries!
Picture galleryPubl. 2016-12-23 16:39:30
2016-12-12 08:39:46
Verlindes nieuwe theorie voor het eerst getest met zwaartekrachtlenzen
Een team onder leiding van de Leidse astronoom Margot Brouwer heeft voor het eerst de nieuwe theorie van de Amsterdamse theoretisch natuurkundige Erik Verlinde getest door middel van de lenswerking van zwaartekracht. Brouwer heeft de zwaartekracht rond meer dan 33.000 sterrenstelsels gemeten om Verlindes voorspelling te toetsen. Ze concludeert dat Verlindes theorie goed overeenkomt met de waargenomen zwaartekrachtverdeling. De resultaten zijn geaccepteerd voor publicatie in het Britse vakblad Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.
Lees meer MNRAS articlePubl. 2016-12-12 08:39:46
2016-12-09 12:07:34
Sinterklaas 2016
Once more Sinterklaas visits the Observatory giving presents with a twist and a wink.
Photo galleryPubl. 2016-12-09 12:07:34
2016-12-09 10:21:01
Dark Matter May be Smoother than Expected
Analysis of a giant new galaxy survey, made with ESO’s VLT Survey Telescope in Chile, suggests that dark matter may be less dense and more smoothly distributed throughout space than previously thought. An international team used data from the Kilo Degree Survey (KiDS) to study how the light from about 15 million distant galaxies was affected by the gravitational influence of matter on the largest scales in the Universe. The results appear to be in disagreement with earlier results from the Planck satellite.
ESO Press releasePubl. 2016-12-09 10:21:01
2016-12-01 20:39:34
Reuzensterrenstelsels groeien vanuit koude kosmische oceanen
De grootste sterrenstelsels in ons heelal halen 'voedsel' uit kosmische oceanen van koud gas en groeien zo nog verder. Dat vermoedt een internationaal team van wetenschappers met daarinGeorge Miley an Huub Röttgeriung op basis van uitgebreide waarnemingen aan het Spinnenwebstelsel.
Lees meerPubl. 2016-12-01 20:39:34
2016-11-25 11:36:06
Rychard Bouwens wint TOP-subsidie
Rychard Bouwens is de ontvanger van een NWO TOP-subsidie voor vrij onderzoek. NWO zet met deze subsidies in op het versterken of vernieuwen van uitdagende en innovatieve onderzoekslijnen.
Lees meer (UL) Lees meer (NWO)Publ. 2016-11-25 11:36:06
2016-11-24 13:09:12
Jakob van den Eijnden wint De Zeeuw-Van Dishoeck Afstudeerprijs
Op 28 november ontvangt Jakob van den Eijnden (Universiteit van Amsterdam) de jaarlijkse Afstudeerprijs voor Sterrenkunde bij de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW) te Haarlem. Het De Zeeuw-Van Dishoeck Fonds financiert deze prijs van 3.000 euro om jong talent in de astronomie te stimuleren. Jakob van den Eijnden wint deze prijs voor zijn onderzoek naar het flikkeren van zwarte gaten. Hij deed zijn onderzoek bij het Anton Pannekoek Instituut voor Astronomie van de Universiteit van Amsterdam.
Lees meer (khmw) Lees meer (astronomie.nl)Publ. 2016-11-24 13:09:12
2016-11-16 13:56:14
Enormous supercluster of galaxies discovered
An international team of astronomers, including Leiden's Maciej Bilicki, has discovered an enormous supercluster of galaxies. The supercluster had previously been overlooked because it was obscured by our own Milky Way. The researchers are publishing their findings in the Monthly Notices of the Royal Astronomical Society Letters.
Read morePubl. 2016-11-16 13:56:14
2016-11-09 12:09:07
Sculpting Solar Systems
harp new observations have revealed striking features in planet-forming discs around young stars. The SPHERE instrument, mounted on ESO’s Very Large Telescope, has made it possible to observe the complex dynamics of young solar systems — including one seen developing in real-time. The recently published results from three teams of astronomers showcase SPHERE’s impressive capability to capture the way planets sculpt the discs that form them — exposing the complexities of the environment in which new worlds are formed.
Read more Lees meerPubl. 2016-11-09 12:09:07
2016-11-04 18:01:11
Sackler Lecture will be delivered by Prof.Dr. Sarah Bridle
Leiden Observatory has the pleasure of inviting you to attend the 18­th Raymond and Beverly Sackler Lecture. This lecture will be held at 4 p.m. on November 24th in the De Sitterzaal of the J.H. Oort Building of Leiden University.
Read morePubl. 2016-11-04 18:01:11
2016-11-01 11:48:31
KNAW presenteert 13 gewenste onderzoeksfaciliteiten (drie sterrenkundige)
KNAW grootschalige onderzoeksfaciliteiten De KNAW heeft een selectie van dertien nieuwe, geavanceerde onderzoeksfaciliteiten gepresenteerd, waaronder drie astronomische. Voor tal van doorbraken in de wetenschap is de beschikbaarheid van dergelijke geavanceerde onderzoeksfaciliteiten onontbeerlijk. Vaak zijn zulke faciliteiten kostbaar en vergt de realisatie ervan een lange aanloop. De KNAW daagde wetenschappers uit om hardop te dromen over onderzoeksfaciliteiten die over een of meer decennia kunnen leiden tot wetenschappelijke doorbraken.
Lees meePubl. 2016-11-01 11:48:31
2016-10-27 19:41:49
Open Dag op de Leidse Sterrewacht
Op zondagmiddag 30 oktober organiseert de Leidse Sterrewacht aan de Witte Singel een open dag. Dit unieke gebouw, met een rijke wetenschappelijke historie, is dan voor iedereen gratis te bezoeken. Ongeacht het weer is een bezoek de moeite zeker waard. Van 12-17 uur kan er gekeken worden naar en door de telescopen en worden er rondleidingen gegeven. Zonnevlekken kunnen worden waargenomen met de nieuwe zonnetelescoop. Verder kunnen bezoekers meer leren over de sterrenkunde en al hun vragen over dit onderwerp beantwoord krijgen, of een telescoop bouwen met LEGO. Speciaal voor kinderen worden een aantal leuke activiteiten georganiseerd en voor iedereen is er een show in het mobiele planetarium. Reserveren is niet nodig.

Openingstijden Leidse Sterrewacht: Zondag 30 oktober van 12.00 tot 17.00 uur. Publiek kan de Sterrewacht te voet bereiken via de nieuwe loopbrug over de 5e Binnenvestgracht. Het bouwterrein naast de Sterrewacht is afgesloten, zie http://organisatie.leidenuniv.nl/vastgoed/nieuws/sterrenwachtlaan-afgesloten.html.
Publ. 2016-10-27 19:41:49
2016-10-19 13:49:57
Leiden hosts Space Education International Workshop
More than 100 teachers, educators and policymakers from 25 countries gathered in Leiden from 18 October for the Space Education International Workshop. Their goal is to inspire children using astronomy and space sciences.
Read more Lees meerPubl. 2016-10-19 13:49:57
2016-10-14 21:43:02
Refugee children explore cosmos with Universe Awareness
In September 2016, the educational programme Universe Awareness (UNAWE) implemented a series of educational activities at Basisschool De Verrekijker, a primary school for refugee children in Katwijk, the Netherlands.
Read more Lees meerPubl. 2016-10-14 21:43:02
2016-10-13 19:10:27
Chaos in cosmos: Stars with three planet-forming discs of gas
A star with a ring of planets orbiting around it - that is the picture we know from our own solar system and from many of the thousands of exoplanets observed in recent years. But now researchers from Denmark, the United Kingdom and Leiden Observatory have discovered a system consisting of two stars with three rotating planet-forming accretion discs around them. It is a binary star where each star has its own planet-forming disc and in addition, there is one large shared disc. All three planet-forming discs are misaligned in relation to one another.
Read morePubl. 2016-10-13 19:10:27
2016-10-11 23:26:54
Reuzenringen rond exoplaneet draaien de verkeerde kant op
Leidse onderzoekers (Matt Kenworthy and Steven Rieder) die eerder betrokken waren bij de ontdekking van een exoplaneet met enorme ringen hebben nu berekend dat die reuzenringen meer dan 100.000 jaar kunnen blijven bestaan. Tenminste, als de ringen tegen de draairichting bewegen van de planeet rond de ster. Ze publiceren hun bevindingen binnenkort in het vakblad Astronomy & Astrophysics.
Lees meerPubl. 2016-10-11 23:26:54
2016-09-22 20:18:56
ALMA verkent het Hubble Ultra Deep Field
Diverse internationale teams van astronomen (waaronder Richard Bouwens en Paul van der Werf) hebben, met behulp van de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA), de verre uithoek van het heelal verkend die voor het eerst te zien was op de iconische opnamen van het Hubble Ultra Deep Field (HUDF). Deze nieuwe ALMA-waarnemingen gaan aanzienlijk dieper en zijn beduidend scherper dan eerdere surveys op millimetergolflengten. Ze laten duidelijk zien dat er een sterk verband bestaat tussen het stervormingstempo in jonge sterrenstelsels en hun totale massa aan sterren.
Lees meerPubl. 2016-09-22 20:18:56
2016-09-12 22:00:07
Sterrewacht Leiden Science Day 2016
Thist year too, Matt Kenworthy, has put together an interesting program for the Science Day.Don't miss it!
The programPubl. 2016-09-12 22:00:07
2016-09-01 09:17:39
Maagdelijk stof van komeet 67P onder de microscoop
Een internationaal team van wetenschappers met daarbij Pascale Ehrenfreund heeft ontdekt dat de stofdeeltjes van komeet 67P/Churyumov–Gerasimenko zijn opgebouwd uit nog kleinere stofdeeltjes.
Lees meerPubl. 2016-09-01 09:17:39
2016-08-25 12:36:46
ESO discovers planet in habitable zone around Proxima Centuari
The Pale Red Dot campaign aimed to find a planet orbiting our nearest stellar neighbour, Proxima Centauri. Incredibly, the quest succeeded and the team did indeed find a planet. Even more excitingly, the planet, Proxima b, falls within the habitable zone of its host star. The newly discovered Proxima b is by far the closest potential abode for alien life.
Read more Lees meerPubl. 2016-08-25 12:36:46
2016-07-22 09:47:54
Physics World highlights UNAWE
In a review articla Physics World highlights the work of Universe Awareness and it's founder George Miley.
Read morePubl. 2016-07-22 09:47:54
2016-07-15 12:11:07
Alvaro Hacar ontvangt Veni-beurs
De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft Alvaro Hacar een Veni-beurs van maximaal 250.000 euro toegekend. Met een Veni-financiering van NWO kunnen de veelbelovende jonge wetenschappers gedurende drie jaar hun eigen ideeën verder uitwerken.
Lees meerPubl. 2016-07-15 12:11:07
2016-07-13 15:40:45
Renske Smit ontvangt Rubicon-beurs
De NWO heeft een Rubicon-beurs toegekend aan oud Sterrewachter Renske Smit. Smit krijgt financiering om twee jaar onderzoek te doen naar sterrenstelsels aan de University of Cambridge (Groot-Brittannië)
Lees meerPubl. 2016-07-13 15:40:45
2016-07-11 12:10:22
Universe Awareness celebrates tenth anniversary
To celebrate this ten year anniversary UNAWE organises different contests, courses, educational events and other activities across the globe. For example, UNAWE holds a competition in which contestants need to design their own Space Scoop Comic. In another contest the UNAWE network can win a Bresser Refractor telescope for educational purposes. UNAWE also organises a Universe Awareness Symposium during the Space Education International Workshop in Leiden. During this workshop participants learn how to use astronomy and space effectively in education.
Read morePubl. 2016-07-11 12:10:22
2016-06-30 11:32:22
Chaotic orbit of Comet Halley explained
A team of Dutch and Scottish researchers led by Simon Portegies Zwart (Leiden University) has found an explanation for the chaotic behavior of the orbit of Halley's Comet. The findings are accepted for publication in the Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.
Lees meer Read morePubl. 2016-06-30 11:32:22
2016-06-29 14:23:17
Leiden Exoplanet Hunter to be sited at ESO's La Silla Observatory

Leiden University has reached an agreement with ESO to site a station of MASCARA (the Multi-site All-Sky CAmerRA) at ESO’s La Silla Observatory in Chile. The contract was signed by ESO Director General Tim de Zeeuw and Geert de Snoo, Dean of the Faculty of Science at Leiden University.

MASCARA is a planet-hunting instrument that will eventually consist of a number of individual stations operating at sites across the globe. Each station contains a battery of cameras which will monitor almost the entire sky visible from its location. Once all the stations have been installed, MASCARA will be able to provide almost all-sky coverage down to magnitude 8. Its main purpose is to find the brightest transiting exoplanets, but there are also a wealth of secondary science goals. MASCARA is expected to provide a catalogue of the brightest targets for future exoplanet characterisation missions.

The first MASCARA station is already operating on the Roque de los Muchachos Observatory on the island of La Palma in the Canary Islands. The second station, due to begin operation before the end of 2016, will take advantage of the excellent observing conditions at the La Silla site.
Mascara ESO announcementPubl. 2016-06-29 14:23:17

2016-06-15 12:54:27
First Detection of Methyl Alcohol in a Planet-forming Disc
The organic molecule methyl alcohol (methanol) has been found by the Atacama Large Millimeter/Submillimeter Array (ALMA) in the TW Hydrae protoplanetary disc. This is the first such detection of the compound in a young planet-forming disc. Methanol is the only complex organic molecule as yet detected in discs that unambiguously derives from an icy form. Its detection helps astronomers understand the chemical processes that occur during the formation of planetary systems and that ultimately lead to the creation of the ingredients for life.
Read morePubl. 2016-06-15 12:54:27
2016-06-09 09:23:14
Zwart gat voedt zich met koude intergalactische stortbui
Een internationaal team van astronomen, onder wie de Nederlandse sterrenkundigen Raymond Oonk (Universiteit Leiden en ASTRON) en Michael Wise (ASTRON) is getuige geweest van een nog nooit eerder waargenomen kosmisch ‘weersverschijnsel’. Ze zagen in Chili met de ALMA-telescoop hoe intergalactische gaswolken neerregenen op het superzware zwarte gat in het centrum van een enorm sterrenstelsel. De resultaten verschijnen op 9 juni 2016 in het tijdschrift Nature.
Lees meer Lees meer (UL)Publ. 2016-06-09 09:23:14
2016-06-08 13:44:58
Joost de Kleuver wint sterrenkundeolympiade
De zeventienjarige Joost de Kleuver van CSG Het Streek in Ede heeft de Nederlandse Sterrenkunde Olympiade gewonnen. Hij mag naar La Palma om daar door de telescopen te gaan kijken waarmee professionele astronomen waarnemingen doen. Ethan van Woerkom (Gemeentelijk Gymnasium Hilversum) en Bouke Jansen (Utrechts Stedelijk Gymnasium) werden tweede en derde.
Lees meerPubl. 2016-06-08 13:44:58
2016-06-07 20:13:53
'Wasteful' galaxies launch heavy elements into surrounding halos and deep space
Several ex-Sterrewachters, all spin-offs from the group of Joop Schaye, have shown that more oxygen, carbon and iron atoms exist in the sprawling, gaseous halos outside of galaxies than exist within the galaxies themselves, leaving the galaxies deprived of raw materials needed to build stars and planets.

"Previously, we thought that these heavier elements would be recycled in to future generations of stars and contribute to building planetary systems," said Benjamin Oppenheimer, previously at Leiden Observatory, now a research associate in the Center for Astrophysics & Space Astronomy (CASA) at CU-Boulder and lead author of the study. "As it turns out, galaxies aren't very good at recycling."
Read morePubl. 2016-06-07 20:13:53
2016-06-03 17:56:37
Celebration NOVA funding until 2023
To celebrate the continued funding of the NOVA onderzoeksschool this weeks Observatory Seminar was dedicated to this exemplary achievement.
Read morePubl. 2016-06-03 17:56:37
2016-06-02 15:41:55
Maria Drozdovskaya wins Gruber Foundation Fellowship
The IAU just announced that Maria Drozdovskaya has won the Gruber Foundation Fellowship for young promising astrophysicists. Maria, who will hold her fellowship at the Center for Space and Habitability (CSH) at the University of Bern in Switzerland, works on the interstellar origins of the complex organic content in solar systems.
Lees meer Read morePubl. 2016-06-02 15:41:55
2016-05-25 21:23:25
ESO tekent voor de koepel en telescoopstructuur van de E-ELT
Tijdens een ceremonie in Garching bei München in Duitsland heeft ESO op 25 mei 2016 het contract ondertekend met het ACe Consortium – bestaande uit Astaldi, Cimolai en de geselecteerde onderaannemer EIE Group – voor de bouw van de koepel en telescoopstructuur van de European Extremely Large Telescope (E-ELT). Dit is het grootste contract dat ooit door ESO is gegund en tevens het grootste contract in de geschiedenis van de astronomie op vaste grond. Bij deze gelegenheid is tevens het bouwontwerp van de E-ELT onthuld. De bouw van de koepel en de telescoopstructuur gaat nu van start.
Read more VideoPubl. 2016-05-25 21:23:25
2016-05-20 16:12:17
Leiden through the eyes of a Brazilian astrophysicist
Isa Oliveira (33) from Brazil studied Astrophysics in Leiden. ‘At work in the Observatory I had access to opportunities I had only dreamed of – the biggest and best telescopes in the world.’
Read morePubl. 2016-05-20 16:12:17
2016-05-11 15:33:04
VIDI Grant Awarded
Our newest staff member Jackie Hodge has been awarded a prestigious VIDI grant for her work on ALMA and JVLA entitled "Shedding New Light on Star Formation in the Early Universe"
Lees meerPubl. 2016-05-11 15:33:04
2016-05-09 14:50:03
Mercurius overgang live!
De Mercurius overgang is momenteel live te zien via de heliostaat op de Oude Sterrewacht
Publ. 2016-05-09 14:50:03